Pwy sy ar ei geffyl?

Get off your high horse – llythyr hynod o wrth-Gymraeg yn y Teifi-Seid, sy’n sôn am y helbul diweddar ynglŷn â thaflen i denu twristiaid i Aberteifi, sori, Cardigan:

In English that brochure will mean a great deal to many people. In Welsh it will mean sweet Fanny Adams to almost the entire world. Who, outside of West Wales, knows where Aberteifi is? No one. Who in West Wales actually refers to Cardigan as Aberteifi. Very few. Like it or not, English is a global language.

Tourist brochures for Newcastle are not produced in the Geordie dialect, and London ones are not generally produced in Cockney rhyming slang either. These are both regional dialects as equally important as the language spoken by just 20% of the population of Wales.

Cymro? O’r Ariannin? Ar dy feic, ychan.

Stori ar icNorthWales am ddyn ifanc o Batagonia a gafodd ei holi am bedwar awr gan swyddogion mewnfudo Heathrow, ar ôl iddo awgrymu bod linc diwylliannol rhwng Cymru a’r Ariannin:

[Alejandro Jones] is the great great grandson of John Daniel Evans, one the pioneers who boarded the Mimosa in Liverpool 140 years ago this coming Wednesday, and one of the 153 hardy souls bound for Argentina where they hoped to found a New Wales.

He feels particularly strongly about the lack of knowledge and crass indifference he says immigration officials at Heathrow displayed about Wales, and in particular the nation’s long-standing links with Argentina.

His pleas were apparently dismissed with the same arrogance shown to those who expressed concerns about Welsh troops having to cross swords with Argentine soldiers of Welsh ancestry during the Falklands War in 1982.

[diolch i Mali, ar y maes]

Cymdeithas v. Radio Carmarthenshire

Yn yr achos llys ddoe yn erbyn yr aelodau Cymdeithas yr Iaith a wnaeth torri ar draws rhaglenni uniaith Saesneg Radio Carmarthenshire wnaethpwyd pwynt diddorol gan un o’r protestwyr, sef bod y cwmni wedi defnyddio’r protest er mwyn cael carpedi (a chyfrifiadur) newydd mas o bocedi’r protestwyr.

Gweler blog Steffan Cravos am y stori lawn.

Ynghylch y mater o iawndal (o £1,660.53) gwnaeth Angharad ddatganiad i’r llys gan ofyn i’r Ynadon bwyso a mesur y modd y penderfynwyd gwario’r arian hwnnw. Soniodd mai’r unig ddifrod oedd y glud ar gefn y sticeri a thynnodd sylw at benderfyniad y cwmni i wario dros £757.88 ar lanhau’r carpedi rhag ofn bod rhywfaint o lud o gefn y sticeri wedi disgyn arnynt.

Fe warion nhw hefyd, £702.65 ar ddau fonitor newydd oherwydd eu bod yn credu bod ôl glud ar un ohonyn nhw. Tynnodd Angharad eu sylw at y ffaith bod dau swm o £100 wedi ei wario ar alw peiriannydd i ddod allan i edrych ar glud. Dywedodd, “mae’n bosib dod i’r casgliad bod y cwmni’n ceisio manteisio ar y sefyllfa i gael carped a chyfrifiaduron newydd.”

The Welsh Language… or something like that!

The one’s worth spreading around the wider web. I’ve translated the gist, below the fold…

Stori wych am agweddau “Welsh Labour” ar maes-e. Yn fras, mae Hedd Gwynfor, is-gadeirydd cyfathrebu a lobio Cymdeithas yr Iaith, wedi anfon ebost trwy wefan ddwyieithog Welsh Labour, a oedd yn gofyn:

Beth yw polisi y Blaid Lafur ar yr iaith Gymraeg yn yr etholiadau Seneddol yma? Ydy’r Blaid Lafur yn cefnogi’r alwad dros Ddeddf Iaith Newydd?

Cwestiwn digon syml. Mae’r boi yn wneud ei job.

Mae’r ebost yn cyrraedd mewnflwch Karen Bradbury, Gweinyddydd, a chan bod hithau ddim yn medru’r Gymraeg, mae hi’n anfon fe ymlaen at rywun arall i’w hateb – o leia dyna oedd ei bwriad. Mae’n mor hawdd i wasgu’r botwm rong ar eich rhaglen ebost. Dyma’r neges anfonodd hi yn ôl at Hedd Gwynfor, sef, os dych chi’n cofio, is-gadeirydd cyfathrebu a lobio Cymdeithas yr Iaith Gymraeg:

Hi Dave,

I have it on good authority (as I cant understand a word of it myself!!!) that this e-mail is asking what we think about using the Welsh Language in Wales or something like that.

Thanks.

Karen Bradbury – Administrator
Welsh Labour

Clasur.

Continue reading

“Leig Pidion” a chrapeiriau eraill

icNorthWales – Blunder makes nonsense of sign – stori fach yn Nail y Post am arwyddion “Cymraeg” mewn archfarchnad ym Mangor.

Gwynedd Council chairman Charles Wyn Jones, who lives at nearby Llanrug, felt there was no need to blow the situation out of proportion.

“When similar mistakes have arisen in the past it is usually because the signs have been printed incorrectly.”

Wir yr, Sherlock.

Does neb yn chwythu’r sefyllfa mas o gymesur, dim ond gofyn ydym i’r Gymraeg gael yr un parch â’r Saesneg. Pa mor anodd yw prawfddarllen? Pa mor anodd yw e i staff yr archfarchnad sieco arwydd cyn iddo fe fynd lan a wneud testun sbort mas o’ch busnes? Arhosodd yr arwydd ’ma lan yn W.H.Smiths am dros mis ar ôl i lythyr ymddangos yn y papur lleol am y camgymeriad ynddo, ac am dros dau fis ar ôl i mi ddweud rhywbeth wrth aelod o staff y cangen.

Pan o’n i’n gweithio yn siop Oriel, Caerdydd, cawson ni ein cymryd drosodd gan gwmni o Loegr, ond gan fod arian cyhoeddus o’r Cymgor Celfyddydau dal i ddod i mewn i’r busnes, oedd rhaid i’r cwmni hwnna wneud arwyddion dwyieithog pan wnaethon nhw ail-addurno’r siop. Cymerodd e dri ymgais iddyn nhw sillafu Pensaernïaeth yn gywir, ond wnaeth y staff wrthod rhoi lan y rhai anghywir, am resymau amlwg – byddai fe wedi dangos diffyg parch y cwmni tuag at y cwsmeriaid, sy byth yn syniad da. Gofyn i Gerald Ratner.

Multilingual Matters am ddim

Mae’r cyhoeddwyr academaidd Multilingual Matters wedi rhoi testun llawn eu rhestr cyfnodolion ieithyddol ar-lein. Os dych chi’n tanysgrifio i gyfnodolyn penedol, dych chi’n cael mynegiad i destun y rhifyn cyfredol, ond gall unrhywun lawrlwytho deunydd o gylchgronau 2003 a chynt, sy’n dod â llond troli o stwff newydd ar cynllunio ieithyddol, dwyieithogrwydd, cyfieithu ac yn y blaen wrth ein drysau. Mae’n fel supermarket sweep i ieithyddwyr (a blogwyr) tlawd! Mae cannoedd o erthyglau jyst ar y Gymraeg yma, heb sôn am leisiau o bedwar ban y byd ar wrthdroi shifft ieithyddol.

Mae hyn yn newyddion eitha da, dwedwn i.

Hanner awr i helpu CYD yn Aberystwyth / Aberteifi?

Daw hyn trwy “rhestr Roced”:

Annwyl bawb,
Dyma ni ar fin tymor newydd ac rydw i’n gofyn i chi eto os oes modd i chi
wneud sesiwn neu ddau yn helpu dysgwyr ymarfer siarad.  Mae’r tymor yn
dechrau yr wythnos nesaf ac yn gorffen 24eg o Fehefin gyda thoriad am hanner
tymor 30/5-3/6.  Mae dosbarthiadau ar boreau Mawrth, Mercher a Iau, a
nosweithiau Mawrth a Mercher sydd eisiau siaradwyr. Byddaf yn falch o glywed
oddi wrthoch, gyda dyddiau cyfleus.
Diolch yn fawr iawn,
Linda Gay, algay waitrose com

eifi – os oes modd i chi roi rhyw hanner awr y mis i helpu dysgwyr yr ardal hon, cysylltwch â fi trwy’r sylwadau ’ma neu ar nicdafis gmail com.

Y Co-op â gwaed cwningod ar eu dwylo

Mae’r Bachgen o Bontllanfraith yn ailgydio yn ei ymgyrch (bron yn) unddyn i gael y Banc Cydweithredol cydnabod eu dyletswydd tuag at eu cwsmeriaid Cymraeg eu hiaith. Fel Geraint, dw i wedi cael fy siomi gan ymateb y banc i’m llythyrau a’m galwadau ffôn, ac dw i’n fwy na hapus i gario ymlaen gyda’r ymgyrch bach ’ma.

Fel mae Geraint yn ei ddweud, felly:

ymunwch â fi i bwyso ar y banc i gynnig datganiadau a gohebiaeth yn Gymraeg, cyn i fi droi at HSBC sy’n cynnig datganiadau Cymraeg ag un llaw ac yn saethu cwningod gyda’r llaw arall.

Unwaith ti’n rhoi fe fel ’na, mae’r dewis yn eitha plaen, ond yw e?

Plis defnyddio'r Gymraeg, pobl y Co-op

Unrhywun arall?

Ffoto gan oneka

Fforwm Deddf Iaith Newydd

Dw i bant am y dydd yn Fforwm Genedlaethol – Deddf Iaith Newydd, sy wedi’i threfnu gan Cymdeithas yr Iaith yn Aberystwyth heddi.

Wedi bod yn darllen Language Death gan David Crystal, sy’n llawn storïau bach ysbrydoledig, felly dw i’n meddwl am seflydu lle ar y we i ymgasglu dyfyniadau fel hyn gan Trond Trosterud:

Attending a meeting of Sámi and Norwegian officials, one of the Sámi participants was asked: do you need an interpreter? No, she answered, I don’t. But I will give my talk in Sámi, so it might be that you will need one.

Reit, Aber.

Magu Plant yn Ddwyieithog

Language skills legacy, erthygl am Suzanne Barron-Hauwaert, ieithydd sy’n hybu, ac yn fwy pwysig, yn defnyddio gyda ei phlant ei hun, y dull OPOL (un rhiant, un iaith) o fagu plant i fod yn ddwyieithog. Un o’r rhesymau a’i roddir am bwysigrwydd wneud yr ymdrech yw i gadw’r cysylltiad â teidiau a neiniau sy ddim yn siarad un o ieithoedd y tŵ. Un o’r pethau mwya trist dw i wedi dod ar ei draws wrth ymchwilio fy achau oedd y dalen o gyfrifiad 1891 (dw i’n meddwl) lle oedd tri chenedlaeth o Daviesiaid yn byw dan yr un to, y taid yn uniaith Gymraeg, a rhai o’r wyrion yn uniaith Saesneg. Cymro oedd y tad, ond di-Gymraeg oedd ei wraig, fy hen, hen nain.

Dychmyga bod yn blentyn a byw gyda hen ddyn sy ddim yn siarad dy iaith di, neu fod yr hen ddyn, a methu siarad â dy ŵyr. Drueni nad oedd neb fel Barron-Hauwaert yn Froncysyllte yn niwedd y 19eg ganrif.

Mae hi hefyd wedi cyhoeddi papur ar fagu plant â thair iaith

Ai hyn yw “blogio”?

Ai hwn yw blogio? Cofnod gan Nick Cohen ar blog newydd The Observer. Unwaith eto, mae’n amlwg pa mor lydan yw’r bwlch rhwng dealltwriaeth y technoleg newydd yng nghyfryngau Lloegr, ac yma yng Nghymru. Dw i’n gwybod bod yr Observer yn fwy tebyg na’r Telegraph, dweder, i ddangos y ffordd ymlaen, ond dydy blogio, fel syniad, ddim cweit wedi cyrraedd soffa Wedi 7 eto yng Nghymru fach.

Mi fydd hi, nos Fawrth nesa, ond sut mae dyn i fod i ateb cwestiwn fel “wel Nic, beth yw ystyr blog?” mewn munud neu ddwy, gan wybod y bydd yn cael ei dorri mas o’r darn recordiwyd gan ei fod yn syniad rhy newydd i Mrs Jones, Llanrug ei ddeall? (10/1 taw’r unig pethau sy’n goroesi o’r cyfweliad wnes i bydd y darnau ble dw i’n sôn am y pethau cas sy’n cael eu dweud ar maes-e o bryd i’w gilydd.)

Mae’r Observer nid yn unig yn deall y cwestiynau sylfaenol “beth yw blog“, maen nhw’n deall, ac yn defnyddio, folksonomies, hynny yw defnyddio tagiau/allweddeiriau i gategoreiddio cofnodion ar y blog.

Mae hefyd yn gadael cofnodion y blog yn agored i unrhywun bostio sylwadau heb cael eu cymedroli (sy’n fwy na dw i’n wneud ar hyn o bryd), tra bod yr unig ffordd i hyd yn oed darllen sylwadau defnyddwyr gwefan Golwg yw cofrestru, mewgofnodi (gyda thri darn o wybodaeth i’w cofio yn lle y ddau arferol) ac wedyn ffeindio taw ti a “WALISER” yw’r unig pobl sy wedi ymweld â’r lle ers oes pys – a’r unig reswm mae ynteu yna yw ei fod e wedi cael ei wahardd o maes-e.

Mae gwefan y Cymro i lawr.

Dyw gwefan Y Byd ddim wedi’i adnewyddu ers cyn y Steddfod.

Wyt ti’n gweld pam dw i wedi postio hyn yn y categori Dyfodol yr Iaith?

*codi gwar*

Scymraeg.com

A yw hi’n amser i ni feddwl am wefan tebyg i Engrish.com i’r hen iaith annwyl?

Ydy. (Noder: sdim byd i’w weld yna eto, ond dw i wedi cofrestru’r parth. Wotsh ddys speis.)

Dw i wedi sefydlu grwp newydd ar Flickr, ac wedi dechrau defnyddio’r tag scymraeg hefyd, sy’n fwy cofiadwy na’r un “awyddionerchyll” o’n i wedi defnyddio o’r blaen. Gobeithio bydd mwy o bobl yn ymuno â’r grwp ac hala mwy o luniau i mewn. Y gobaith yw y bydd modd i fwydo’r lluniau o fanna yn syth i’r wefan scymraeg.com, felly fydd dim angen llawer o waith cynnal a chadw ar y safle ei hun.

Un o'r lluniau yn y grwp Flickr Un o'r lluniau yn y grwp Flickr Un o'r lluniau yn y grwp Flickr