Dim amser i flogio lot heno, ond jyst eisiau bloeddio am flog Tumblr newydd Dyl Mei, sy’n werth hanner munud o amser unrhywun, ac hefyd i sôn am un o fy hoff flogiau MP3, Weird Brother, sy’n postio cymysgedd go gymysglyd o berlau’r dyfnderoedd, gan gynnwys ambell i glasur Cymraeg.
Dyma fideo gwelais i ar flog y brawd yn diweddar:
Mae’r argyfwng yn Siapan wedi arwain at brinder pwer a thoriadau trydanol yn ardal Tokyo, felly mae cymuned o darlunwyr ar Twitter wedi mynd ati i greu cyfres o bosteri newydd gwych. Dyma rhai o fy ffefrynnau i:
Mae lot mwy ar Pink Tentacle.
Shifft Ieithyddol yng Nghernyw, 1300-1750 (Wikipedia)
We know from the laws of Ine of the late seventh century that British subjects of Anglo-Saxon kings were treated in a discriminatory manner compared with English ones. But by that time who were the British? The definition must surely have been essentially linguistic. Language shift in the case represented a shift in ethnicity. The British were not genocidally dispersed; by language shift they too became English.
Doedd yr un peth ddim wedi digwydd trwy’r adeg oedd y Rhufeiniaid ym Mhrydain; roedd y Brythoniaid wedi cadw eu hiaith, er iddynt fenthyg o’r Lladin. Dim ond dan y Sacsoniaid ddiflanodd y Frythoneg o’r tir a fyddai’n dod yn “Lloegr” yn y pen draw.
(Ymwadiad diangen: Nid Ydwyf yn Ieithydd Hanesyddol. Os ydych chi’n deall y stwff yn well na fi, neu yn gwybod lle alla i ddarllen rhagor er mwyn deall yn well, defnyddiwch y blwch sylwadau, da chi.)
Diolch i Robert Humphries (ar Facebook) am y linc i’r erthygl.
Des i i wybod trwy Hedd Gwynfor ddoe bod rhywun “wedi hijacio” cyfrif Twitter Plaid Cymru. Ond nid cyfrif swyddogol y Blaid yw’r un mae Hedd yn sôn amdano.
Dw i ddim yn gwybod pwy sydd tu ôl i’r cyfrif ffug, os taw dyna beth yw e, ond mae’n edrych i fi fel bod rhywun yn chwarae gêm hir iawn. Ac mae wedi bod yn llwyddiannus, chwarae teg. Mae gan y cyfrif ffug 1,300 o ddilynwyr; ddim cymaint â chyfrif swyddogol y Blaid (2,200) ond digon i’w wneud yn edrych yn kosher. Tan y cynladledd diweddar, doedd dim byd yn cael ei bostio ar y cyfrif ond pethau wedi’u awtomeiddio o ffrwdd RSS, ond yn sydyn, wnaeth y cyfrif ddechrau postio ypdêts llawer mwy diddorol.
Fel y gwelwch chi uchod, mae’r cyfrif yn disgrifio ei hunan fel “100% unofficial”, ond am wn i does neb yn gwybod pwy sydd tu ôl iddo fe. Mae’r usual suspect wedi gwadu taw ei waith yw e, ac dydy hwnna byth wedi dweud celwydd yn ei fyw.
Ond o leia mae Taylor yn gwybod taw “spoof account” yw e, sy mwy na lot o aelodau Plaid Cymru. Ymysg y dilynwyr mae sawl aelod amlwg o’r Blaid, gan gynnwys Elin Jones… ac, ym… yr Elin Jones arall!
Curiouser and curiouser…
Dim amser sgwennu mwy nawr, ond bydd yn ddiddorol gweld sut mae hyn yn datblygu.
[Y bore wedyn. Y rheswm dw i’n dweud “dychanol” mewn dyfyniadau uchod, yw bod y cyfrif yn amlwg wedi’i greu i dwyllo dilwynwyr Plaid Cymru, nid dim ond dychanu’r Blaid. Mae rhywun yn y sylwadau (a phobl ar Twitter ddoe) yn gofyn a yw hyn yn anghyfreithlon: nac ydy, diolch byth. Ond fel mae Carl yn dweud, mae’n bendant ei fod e’n torri telerau cyfrifau parodi Twitter:
- Username: The username should not be the exact name of the subject of the parody, commentary, or fandom; to make it clearer, you should distinguish the account with a qualifier such as “not,” “fake,” or “fan.”
- Name: The profile name should not list the exact name of the subject without some other distinguishing word, such as “not,” “fake,” or “fan.”
- Bio: The bio should include a statement to distinguish it from the real identity, such as “This is a parody,” “This is a fan page,” “Parody Account,” “Fan Account,” “Role-playing Account,” or “This is not affiliated with…”
- Communication with other users: The account should not, through private or public communication with other users, try to deceive or mislead others about your identity. For example, if operating a fan account, do not direct message other users implying you are the actual subject (i.e., person, band, sports team, etc.) of the fan account.
Mae’r cyfrif ffug yn torri bob un o’r rheolau yna, er gwaethaf yr “100% Unofficial”. Mae hyn oll yn gwynto mor gryf o NatWatch, dw i’n mynd braidd yn hiraethus.
Fel mae’r canllawiau yma yn ei wneud yn glir taw dim ond y “person” sy’n cael ei ddynwared, neu rhywun sy’n cynrychioli’r person hwnnw’n gyfreithiol, sydd â’r gallu cwyno i Twitter a chael gwared o’r cyfrif dychan. Felly, peidiwch gwastraffu amser sgwennu at Twitter, sgwennwch at y bobl ym Mhlaid Cymru sydd yn gallu wneud rhywbeth amdano.
Peth cyntaf clywais i am Earth Hour oedd pan oedd pobl yn dechrau sôn amdano ar Twitter a Facebook, jyst dros awr yn ôl. Mae’n swnio i fi fel un o’r pethau ’na sydd yn amhosibl bod yn erbyn, gan fod e siwr o fod yn cael rhyw effaith positif, ond mae’n anodd iawn bod yn gryf o blaid chwaith.
Better to blow out one candle than to curse…
Na, sori, dyw hynny ddim yn mynd i weithio, nag yw?
Wnes i bostio rhywbeth lot fwy sarcastig ar Twitter, wedyn meddwl ‘to a’i ddileu fel y cachgi yr ydwyf. Dw i’n mynd i wneud fy rhan i nawr trwy troi off y cyfrifiadur, cyn i mi ddechrau postio fideos Plane Stupid a cholli ffrindiau.
Mynd i briodas wythnos nesa, a does gen i ddim byd i’w wisgo, felly bant â fi heddi i’r metropolis i brynu siwt newydd. Wel, i brynu siwt, atalnod llawn. Dw i heb wisgo siwt ers fy mhriodas fy hunan yn 1994, a gadawais i hwnna yng Nghaerdydd gyda’r gyn-wraig.
Bach yn siomedig i ffeindio mod i’n methu ffito mewn i drowser 38″ bellach, ac oedd rhaid prynu rhai 40″, ond oedd pethau gwaeth i ddod. Prynais i grys yn Fat Face, heb foddran ei geisio, gan ei fod yn Extra Extra Large. Pan ges i hwnna adre, wnes i ffeindio fod e’n ffito, mewn ffordd, ond dim ond os dw i ddim eisiau eistedd, neu symud, neu ddim byd felly.
Mae Philippa, sy’n berson caredig, yn dweud bod meintiau dillad yn amrywio o siop i siop, ac mae’n siwr ei bod hi’n iawn. Ond dw i wedi dod lan stâr nawr i sieco bod pedwar batri AA ar gael yn y swyddfa. Mae’n amser dod â Wii Fit ma’s o’i ymddeoliad cynnar.
Dw i wedi bod yn un o’r bobl roli-poli sy’n rolio a pholio ambytu’r lle erioed, a dw i wedi bod yn dewach na hyn hyd yn oed (amser o’n i’n briod, natch). Ond nôl yn 2003-4 collais i rhyw tair stôn a hanner, dim ond i’w hail-ennill dros y ddwy flynedd nesa. Amser ‘ny, o’n i wedi dechrau cael problemau gyda fy mhenliniau hefyd, ac mae’r problemau yna wedi dod yn ôl. Mewn siop elusen y prynhawn ’ma, ar ôl i mi bennu mynd trwy’r bocs feinyl (el-pî Bois y Felin!), ces i uffarch o job codi ‘to. Wneu rhyw jôc gael am record collector’s knee, ond mae’n digwydd bach yn rhy aml y dyddiau yma.
Felly, ie, mae gen i bwyntiad gyda’r Wii bore fory am 8 o’r gloch, a bydda i nôl ar yr unig ddeiat sy wedi’i brofi i weithio: bwyta llai o bopeth, a symud ambytu’r lle mwy. Dosbarthu dros y Blaid yn Sarnau yn y bore yn ffordd dda i ddechrau.
[Golygwyd, 27 Mawrth 2011. Mae hyn yn rhagrith llwyr, ond dw i wedi golygu'r cofnod isod tamaid bach, er mwyn peidio defnyddio enw llawn y dyn, a chael gwared o'r linc uniongyrchol i'w flog. Gan fod y blogiad mewn cwestiwn wedi'i ddileu erbyn hyn (gweler y sylwadau isod), dw i ddim yn gweld pwynt hybu Googlerank y boi, a'i helpu gwerthu mwy o lyfrau. Cewch gyrraedd y blog, os oes diddordeb, trwy dilyn y linc i drydar gwreiddiol Guto, a ddaeth â'r peth at fy sylw yn y lle cyntaf. Mae enw cyntaf y dyn yn y cofnod yma o hyd, ac mae ei gyfenw yn yr URL o hyd, ond dw i ddim eisiau golygu hwnna.]
Er mor braf yw’r tywydd, dw i wedi treulio’r rhan fwya o’r dydd yma wrth y sgrîn, yn mynd trwy archifau Morfablog, ac yn eu twtio. Mae llawer iawn o gofnodion sy heb gategorïau, er enghraifft, o’r adeg wnes i fewnforio popeth o Moveable Type i WordPress.
Ces i fy nistracto, fel sawl un arall o drigolion y blogo- a Twitter-sffêr Cymraeg y prynhawn ’ma, gan drydar Guto Dafydd, ambytu sgwrs difyr rhwng Hefin (Jones?) a rhyw awdur Eingl-Gymreig. Dyma’r geiriau, a wnaeth sbarduno’r sgwrs:
Now I have great admiration for our Welsh literary heritage and creative output, but what I cannot stand is the Welsh language itself. It is pure and utter nonsense at the best of times.
That may sound shocking considering I’m a Welsh author, but cards on the table, this particular form of communication sounds like a turkey being strangled and should, like the Dodo, have been confined to the history books years ago.
Constantly having this gobbledygook rammed down my throat is too much. It’s made me miss my train on more than a few occasions I can tell you.
Do, yr oedd Julian, druan, wedi colli ei drên bwyddiwrnod, ond am unwaith nid ar Arriva oedd y bai, ond ar yr iaith Gymraeg ei hunan. Dyw e ddim yn glir (hyd yn hyn!) sut mae’r iaith wedi llwyddo atal y best selling author rhag gyrraedd y trên yng Nghaerdydd, ond mae’n debyg nid hwnna oedd y tro cyntaf iddo cael ei drysu gan y basdad peth.
Fel mae Julian yn dweud, mae dim ond 20% o bobl Cymru yn defnyddio’r iaith ddi-werth yma, ac mae’n amlwg i bawb bod y boblach yna jyst yn esgus ei siarad ta beth. Y peth gorau yw i bob un ohonyn nhw — rhyw 600,000 o bobl, os mae fy syms yn iawn — symud i Batagonia neu rywle a mynd â’u hiaith goblidigŵcaidd gyda nhw. Wedyn fyddai Julian yn gallu teithio mewn hedd, heb gael ei hymbygo gan cytseiniaid amhersain iaith y Celt.
It’s the least we can do, Julian. It’s your country, after all.
Diwrnod bendigedig eto; mae bob dydd yn well na’r un blaenorol ar hyn o bryd. Cerddais i adre trwy’r coed yng Nghwmhawen Fach y bore ’ma, a gweld y planhigyn hyfryd uchod am y tro cyntaf eleni.
Suren y Coed yw e, Wood Sorrel yn Saesneg. Roedd fy nhad yn arfer ei alw yn salt ‘n’ vinegar, oherwydd blas sur ei ddail, ac mae’n bosibl taw hwn yw’r bwyd gwyllt cyntaf i fi ei flasu.
Tridiau mewn i “fis ola” Morfablog, ac mae rhaid i fi lawrlwytho gêm newydd sy’n bwyta amser.
Ei fwyta fe, ei blethu, troi fe nôl, wneud iddo redeg mewn dau gyfeiriad yr un “pryd”, ac yn fy ngadael yn gegrwth.
Mae ar gael ar Steam i’r Mac a’r PC, neu i’r Xbox, am ryw £8. Beth bynnag ti’n wneud, paid edrych ar gliwiau i’r gêm fach arbennig; am unwaith mae spoilers wedi’u henwau yn iawn.
(Oddi wrth d’ewythr Dyl Mei.)
Wnaeth rhywun sylwi taw’r unig dro mae’r Athro Brian Cox yn edrych fel dyn 42 oed normal, yw pan mae e mewn peiriant disgyrchiant, a dan 5G o bwysau? Dorian Gray byd ffiseg, neu be?
Llun ffeindiwyd ddoe mewn cwpwrdd yn CERN.
Dw i wrth fy modd gyda Cox a’i raglenni, a dw i ddim yn meddwl am eiliad ei fod e’n cymryd ei hunan mor o ddifri ag mae rhai eraill yn esgus wneud. Fel rhywun gyda chefndir yn y byd MTVaidd o ganu pop y 90au, dw i’n siwr ei fod e’n gwybod yn iawn pa mor chwerthinllyd mae’n edrych, cerdded yn slo-mo, heb edrych dros ei ysgwydd, wrth i hen garchar ffrwydro tu ôl iddo fe.
Roedd e’n hurt, ac roedd e’n berffaith.
Wrth gwrs, mae’n bosibl bod esboniad arall am wên llydan Brian: mae’r boi off ei dethau.
Fe fues i ar y radio heddiw; do, ar Taro’r Post. Fi oedd y filler, yr eitem “Ac yn ola…”, yn llenwi’r pwt bach rhwng y ddadl ffyrnig ynglŷn ag enw newydd cynyrch Hufenfa De Arfon a Newyddion Un.
Fel arfer, fyddwn i ddim wedi cytuno bod ar y rhaglen. Dim byd yn erbyn y rhaglen ei hunan, dim ond mod i ddim yn hoffi clywed fy hunan ar y radio. Dw i wastad yn meddwl mod i’n swnio fel Hwntwr sy’n trial yn galed i beidio dynwared Gog, neu efallai fel Gog sy ddim eisiau swnio fel Cardi, neu rhyw gyfuniad o bob posibiliad yna.
Smo fi’n leicio fo, ’na beth dw i’n treial gwêd, ‘sti?
Ta waeth, pan ges i’r galwad y bore ’ma, oedd y cwestiwn “fasech chi’n fodlon siarad am dy brofiadau bodio/hitch-heico?” mor annisgwyl, ro’n i wedi cytuno cyn i fi gofio mod i ddim yn leico bod ar y radio.
Ro’n i ar ddeall byddai criw bach o bobl ar y lein i drafod bodio, ond na, fi wrth fy hunan diflas bach, treial meddwl am hanesion diddorol o’m hamser fel Prif-Fodiwr Ffordd Blaenau’r Cymoedd (1987 i 1992), cyn i ferch o’r Llyfrgell Genedlaethol ddod arno i siarad am Islwyn Roberts, Llanbedr, boi wnaeth lwcdeithio o gwmpas y byd, am sbort. Roedd e’n rhoi fy stori i am ba mor anodd oedd e cael lifft ma’s o Gaerdydd ar Gyffordd 32 mewn rhyw fath o berspectif. (Am fwy o berspectif, dyma boi o Ffindir sy’n byw heb arian, ac yn bodio ei ffordd trwy Ewrop.)
Ta waeth. Un o’r cwestiynau gofynnodd Dylan i fi oedd ambyti “profiadau annifyr”, ac oedd rhaid i mi ei siomi, gan mod i ddim erioed wedi cael y fath brofiad ar wahan i un boi meddw ar yr M4. Roedd hwnna eisiau i mi ddarllen un o’r cylchgronau arbennig oedd ’da fe yn y blwch menig, ac i “ymlacio”. Ro’n i wedi gweld Two Lane Blacktop digon o weithiau i wybod ble oedd hynny am fynd. Ond hyd yn oed wedyn, i gyd wnaeth y boi oedd pwdu tipyn bach pan ofynnais i iddo fy ngadael wrth ymyl y ffordd ger Swindon yn lle mynd “yr holl ffordd” i Gaerdydd gyda fe.
Fel dwedais i ar y rhaglen, dim ond profiadau braf dw i wedi cael wrth fodio, oherwydd mai dim ond pobl neis sy’n rhoi lifftiau i fodwyr. Ar wahan i ambell hilgi o yrrwr lori, does ’na un person sy wedi rhoi lifft i fi yn yr 25 mlynedd dw i wedi bod wrthi na fyddwn i’n fodlon mynd am beint gyda nhw.
Beth na ddwedais i, ond dylwn i fod wedi, yw bod yr unig bobl gas ti’n debyg i ddod ar eu traws wrth i chi fodio unrhywle ym Mhrydain yw’r cociau dryw sy’n codi eu bodiau nhwthau atat ti wrth gyrru heibio dan chwerthin. Byddai hyn yn digwydd o leia unwaith bob hanner awr o aros, ble bynnag fues i. Ond hyd yn oed wedyn, doedd hyn ddim yn fy hala fi’n grac. Does dim cylchdro glawiog yn y byd sy’n fwy diflas na gorfod rhannu car gyda rhywun â’r lefel ’na o hiwmor, felly o’n i bob tro yn diolch iddyn nhw am beidio stopio.
Ond wnes i ddim dweud hynny. Wnes i ddim hyd yn oed meddwl amdano, tan pum mumud ar ôl i fi ddod off y ffôn. Dyna rheswm arall dw i ddim yn rhy hoff o fod ar y radio. Dw i wastad yn meddwl am y pethau dylwn i fod wedi eu dweud pan mae’n rhy hwyr.
Lwcus bod blog ’da fi.
Oes ’na fodwyr, neu gyn-fodwyr, eraill ma’s fan’na? Rhywun sy wedi cael un o brofiadau annifyr bondigrybwyll yna?
Ers sgwennu’r cofnod isod, dw i wedi bod yn meddwl rhagor am y blog, fy rhesymau dros ei ddechrau (i wellau fy Nghymraeg, yn bennaf), a’m perthynas â’r iaith yn gyffredinol.
Buon ni mewn noson dathlu penblwydd John Evans Caffi’r Emlyn bwynoson, a wnes i sylweddoli mod i’n dal yn Ddysgwr, gyda D mawr, i’r llawer o’r Cymry lleol, ac eu bod nhw yn llygaid eu llefydd, hefyd. Dw i’n hoff iawn o ddweud wrth y dysgwyr yn fy nosbarthiadfau i bod rhaid iddyn nhw gymryd cyfrifoldeb am eu defnydd iaith a pheidio disgwyl i bobl iaith gyntaf arafu ar eu cyfer, ond nos Sadwrn ffeindiais i fy hunan yn gofyn troeon i bobl ail-ddweud pethau. Dim ond hyn a hyn o weithiau mae rhywun yn gallu wneud hynny cyn penderfynnu taw esgus deall yw’r peth gorau, a gwisgo “wyneb arbennig y dysgwr”, chwedl Jac Ackroyd yn Golwg ers talwm.
Pan dw i’n gwrando ar rywun heb ddeall gair, dw i’n defnyddio fy wyneb “arbennig” sy’n mynegi pob emosiwn ar yr un pryd ac sy’n golygu popeth i bawb. Wedi’r cwbl, pan dych chi ddim yn siwr os ydi’r person sy’n cael ei drafod wedi:
a) marw,
b) ennill y pŵls,
c) rhedeg i ffwrdd gyda dyn y llaeth,
ch) cael ei restio,
y mae’n bwysig bod eich wyneb yn dangos cydymdeimlad, llawenydd, arswyd, diddordeb, sioc a dealltwriaeth – i gyd ar yr un pryd, rhag ofn.
Neu’n yng ngeiriau twtiach Dave Datblygu:
[Dwi'n] chwerthin pan mae pawb arall yn.
Dw i’n sylwi hefyd, mod i wedi bod yn postio mwy yn yr iaith fain ar Facebook yn diweddar, a bod hyd yn oed fy nyddiadur bach du wedi troi o fod bron yn uniaith Gymraeg i fod bron yn uniaith Saesneg. Ers i mi ddarganfod discogs, a thrwy hynny ail-ddarganfod fy nghasgliad feinyl, yr unig beth dw i wedi darllen yn Gymraeg yw cefnau cloriau Tony ac Aloma. Er mor ddifyr yw’r rheiny, dyn nhw ddim yn fy helpu deall jôcs Arwel Jones.
Mae yn union mis i fynd cyn i Morfablog gyrraedd ei benblwydd yn ddeg oed. Felly, am y mis nesa, bydda i’n ceisio postio rhywbeth yma bob dydd, fel oeddwn i’n arfer wneud. Os dw i’n ffeindio bod hynny’n amhosibl, am beth bynnag rheswm, bydda i’n rhoi’r ffidl yn y to i’r blogio yn gyfan gwbl.
Sdim llawer o eiriau ’da fi ar hyn o bryd, ond dw i’n twlu fy nolenni at ei gilydd fan hyn, os oes diddordeb. Yn fwy na dim, oedd angen rhywle i roi stwff er mwyn peidio sbamio Facebook gormod.
[Gol. 18/4/11] Ddim yn siwr os bydd hyn yn gweithio, ond os chi’n darllen hwn yn Google Reader neu rywbeth tebyg, mae’n bosibl taw hwn yw’r cofnod diwetha i chi’n ei weld yna. Dw i ddim wedi rhoi’r ffidl yn y to, ond dw i wedi llwyddo torri y ffrwd RSS ar y blog. Mae cofnod newydd sy’n esbonio pethau, hyd y gallwn i.